11.12.2017 06:57:39
Okunma: 1438
0 Yorum

Defne Gönenç
Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri

 
Uluslararası çevre politikalarının son 40 yıldaki evrimine baktığımızda sürecin giderek radikalliğini kaybettiğini görüyoruz. Özellikle 2012 yılında gerçekleştirilen Rio+20 Konferansı’nın sonuç bildirgesi yoksulluğun ve eşitsizliklerin tarihsel sebeplerini saptamakta yeterli olamadı. Fakat bu toplantıda küresel kalkınma siyasetinin çerçevesini önemli bir süre için belirleyecek olan sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğdu. 2015 yılında ise üzerinde uzlaşılan 17 adet hedef kabul edildi. Tabi ki küresel açlık, eşitsizlik ve sosyal adaletsizlikten tam olarak kimlerin ve hangi süreçlerin sorumlu olduğu tespit edilmeden bu durumun dönüştürülmesi pek de olanaklı değil. Ama gelin yine de bu 17 hedefe bir göz atalım. Her hedefin al hedefleri de mevcut. Yer kısıtlaması sebebiyle hedefleri özet biçimde ele alacağım:
 
1.     Yoksulluğa Son: 2030’a kadar “günde 1,25 dolardan az parayla geçinen” olarak tanımlanan aşırı yoksulluğun her yerde herkes için ortadan kaldırılması.
 
2.     Açlığa Son: 2030 yılına kadar açlığın sona erdirilmesi ve kırılgan durumdakiler başta olmak üzere herkesin yıl boyunca güvenli, besleyici ve yeterli miktarda besine erişiminin güvence altına alınması.
 
3.     Sağlıklı Bireyler: 2030’a kadar anne ölüm oranının küresel ölçekte düşürülmesi, 5 yaş altı çocukların önlenebilir ölümlerinin engellenmesi, AIDS, tüberküloz, sıtma ve ihmal edilen tropikal hastalıkların salgınlarının sona erdirilmesi, bulaşıcı hastalıklarla mücadele edilmesi.
 
4.     Nitelikli Eğitim: 2030’a kadar tüm kız ve erkek çocuklarının ücretsiz, hakkaniyetli ve kaliteli bir ilköğretim ve ortaöğrenimi tamamlamasının sağlanması. 
 
5.     Toplumsal Cinsiyet Eşitliği: Kadınlara ve kız çocuklarına yönelik her türlü ayrımcılığın her yerde kaldırılması.
 
6.     Temiz Su ve Sıhhi Koşullar: 2030’a kadar herkesin güvenilir ve erişilebilir içme suyuna evrensel ve eşit biçimde erişiminin güvence altına alınması.
 
7.     Erişilebilir ve Temiz Enerji: 2030’a kadar yenilenebilir enerjinin küresel enerji kaynakları içindeki payının önemli ölçüde artırılması ve uygun fiyatlı, güvenilir ve modern enerji hizmetlerine herkesin erişiminin sağlanması.
 
8.     İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme: Kişi başına düşen gelir artışının ulusal koşullara uygun olarak sürdürülmesi ve özellikle en az gelişmiş ülkelerde gayri safi yurt içi hasılada yıllık en az yüzde 7 oranında büyüme olmasının sağlanması.
 
9.     Sanayi, Yenilikçilik ve Altyapı: Herkes için uygun fiyatlı ve eşitliğe dayalı bir erişime vurguda bulunarak ekonomik kalkınmayı ve insanların esenliğini desteklemek için bölgesel ve sınırlar arası altyapıyı kapsayan kaliteli, güvenilir, sürdürülebilir ve dayanıklı altyapıların oluşturulması.
 
10.  Eşitsizliklerin Azaltılması: 2030’a kadar nüfusun tabandaki yüzde 40 içinde bulunan kesiminin gelirinin ulusal ortalamadan daha yüksek bir oranda, devamlı olarak artmasının ve sürdürülmesinin sağlanması ve de küresel finans piyasalarının ve kurumlarının düzenlenmesi ve denetlenmesinin geliştirilmesi ve bu tür düzenlemelerin hayata geçirilmelerinin güçlendirilmesi.
 
11.  Sürdürülebilir Şehir ve Yaşam Alanları: Herkes için uygun fiyatlı ve eşitliğe dayalı bir erişime vurguda bulunarak ekonomik kalkınmayı ve insanların esenliğini desteklemek için bölgesel ve sınırlar arası altyapıyı kapsayan kaliteli, güvenilir, sürdürülebilir ve dayanıklı altyapıların oluşturulması ve de özellikle gelişmekte olan ülkelerde küçük ölçekli sanayi işletmelerinin ve diğer işletmelerin uygun koşullu krediyi de kapsayan finansal hizmetlere erişimlerinin ve değer zincirlerine ve piyasalara entegrasyonlarının artırılması.
 
12.  Sorumlu Üretim ve Tüketim: 2030’a kadar doğal kaynakların sürdürülebilir yönetiminin ve etkin kullanımının sağlanması, perakende ve tüketici düzeylerinde kişi başına düşen küresel gıda atığının yarıya indirilmesi ve hasat sonrası kayıplar dâhil üretimdeki ve tedarik zincirlerindeki gıda kayıplarının azaltılması, üzerinde anlaşmaya varılan uluslararası çerçevelere uygun olarak kimyasalların ve tüm atıkların yaşam döngüleri boyunca çevresel olarak sağlam biçimde yönetimlerinin sağlanması ve bu kimyasalların ve atıkların insan sağlığı ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerini en aza indirgemek için havaya, suya ve toprağa karışmalarının önemli ölçüde azaltılması.
 
13.  İklim Eylemi: İklimle ilgili tehlikelere ve doğal afetlere karşı dayanıklılığın ve uyum kapasitesinin bütün ülkelerde güçlendirilmesi.
 
14.  Sudaki Yaşam: 2025’e kadar özellikle karasal kökenli faaliyetlerden kaynaklanan, deniz çöpü ve gıda atıklarının dökülmesinden kaynaklanan su kirliliği de dâhil deniz kirliliğinin tüm biçimlerinin önlenmesi ve önemli ölçüde azaltılması.
 
15.  Karasal Yaşam: 2020’ye kadar özellikle ormanlarda, sulak alanlarda, dağlarda ve kurak alanlardaki karasal ve iç tatlısu ekosistemlerinin uluslararası anlaşmalardan doğan yükümlülükler doğrultusunda korunmasının, eski haline getirilmesinin ve sürdürülebilir kullanımının sağlanması.
 
16.  Barış ve Adalet: Hukukun üstünlüğünün ulusal ve uluslararası düzeylerde geliştirilmesi ve herkesin adalete eşit biçimde erişiminin güvence altına alınması.
 
17.  Hedefler için Ortaklıklar: Sürdülebilir kalkınma hedeflerine özellikle gelişmekte olan ülkeler olmak üzere bütün ülkelerde ulaşılmasının desteklenmesi için bilgi, uzmanlık, teknoloji ve finansal kaynakları seferber eden ve paylaşan çok paydaşlı ortaklıklar tarafından tamamlanan sürdürülebilir kalkınma için küresel ortaklıkların çoğaltılması.

 

Referanslar

 

Kothari, Ashish, Alberto Acosta ve Frederico Demaria (2015). Sürdürülebilir Kalkınma Sınıfta Kalırken Kapitalizme Alternatif Bulunuyor. https://yesilgazete.org/blog/2015/08/28/surdurulebilir-kalkinma-sinifta-kalirken-kapitalizme-alternatifler-bulunuyor/ (10.12.2017).

Sürdürülebilir Kalkınma için Küresel Hedefler (2017). http://www.kureselhedefler.org/ (10.12.2017).

 
Defne GONENC
Research and Teaching Assistant / PhD Student
Center for International Environmental Studies
Graduate Institute of International and Development Studies
Maison de la Paix

1211 Genève 21 - Switzerland 

Etiketler:

Yazarın Diğer Yazıları